Có nên đầu tư số vốn “khủng” 230.000 tỷ đồng vào dự án cao tốc Bắc – Nam ?

Liên quan đến dự án tuyến đường bộ cao tốc Bắc-Nam phía Đông, trong khi UB Tài chính – Ngân sách nêu ý kiến cần cân đối nguồn lực đầu tư, thì Bộ GTVT khẳng định số vốn đầu tư đó là hoàn toàn hợp lý, và phần vốn ngân sách Nhà nước hỗ trợ còn ít hơn so với các dự án khác.

Theo thông tin trên Zing.vn, thời điểm đầu tháng 10/2016, Bộ Giao thông vận tải đã trình Chính phủ đề án tuyến đường bộ cao tốc Bắc-Nam phía Đông, có chiều dài 1.372km, tốc độ thiết kế 100-120km/h, các đoạn qua khu vực có điều kiện địa hình khó khăn có tốc độ thiết kế 60-80km/h.

Toàn tuyến đường có tổng mức đầu tư là 229.829 tỷ đồng, trong đó vốn nhà đầu tư huy động là 136.286 tỷ đồng, còn lại là vốn ngân sách Nhà nướcchiếm 40,7%, tương đương 93.534 tỷ đồng.

Tuy nhiên, tại buổi thẩm tra báo cáo của Chính phủ về các kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016-2010, UB Tài chính – Ngân sách của Quốc hội đã yêu cầu dự án này báo cáo riêng để Quốc hội xem xét, do có quy mô rất lớn, lại tác động mang tính vùng miền, thông tin từ Dân trí.

Chủ nhiệm UB Tài chính - Ngân sách Nguyễn Đức Hải. Ảnh: Dân trí

Chủ nhiệm Nguyễn Đức Hải cho rằng, trong bối cảnh nguồn lực hạn hẹp, dự án đường cao tốc Bắc –Nam tuyến phía Đông cần tính toán dựa trên nguồn lực thực tế, phân kỳ và ưu tiên đầu tư các tuyến đường cần thiết trước.

Sau khi giám sát, cơ qua thẩm tra xác định nguồn vốn đầu tư (đặc biệt là vốn trái phiếu Chính phủ) cho lĩnh vực giao thông giai đoạn 2011-2015 chiếm tỷ trọng tương đối lớn, bên cạnh đó phần vốn dự kiến phân bổ giai đoạn 2016-2020 trong lĩnh vực này cũng cao hơn so với các lĩnh vực khác, ví dụ như vốn đầu tư cho lĩnh vực nông nghiệp thì chưa đạt mục tiêu đề ra, còn vốn đầu tư cho lĩnh vực y tế thì còn nhiều hạn chế.

Từ những cơ sở thực tiễn trên, UB Tài chính – Ngân sách đề nghị Chính phủ cần cân đối nguồn lực đầu tư giữa phát triển hạ tầng kinh tế và hạ tầng xã hội.

Tuy nhiên, vào ngày 25/10 vừa qua, tại buổi tọa đàm “Giải đáp câu hỏi nóng về đầu tư cao tốc Bắc – Nam” ông Nguyễn Duy Lâm – Phó vụ trưởng vụ kế hoạch đầu tư Bộ GTVT lại có ý kiến cho rằng, liên quan đến quy mô đầu tư sẽ dựa vào quy hoạch được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt theo quyết định 326, từ đó để đảm bảo khả năng huy dộng vốn và có phương án đầu tư hiệu quả Bộ GTVT đã nghiên cứu, đề xuất 3 phương án phân kỳ đầu tư.

Cụ thể, theo thông tin báo Một thế giới đưa tin, phương án đầu tư thứ nhất là theo quy mô tối thiếu 4 làn xe hạn chế và giải phóng mặt bằng (GPMB) theo quy mô hoàn chỉnh. Phương án thứ hai: đầu tư theo quy mô tối thiếu 4 làn xe hạn chế và GPMB theo quy mô hạn chế. Cuối cùng, phương án thứ 3 là đầu tư theo quy mô quy hoạch. Sau khi tính toán nhận thấy phương án 1 có chi phí thấp hơn khoảng 55.000 tỷ đồng nên sẽ tiến hành thi công theo phương án này.

Bên cạnh đó Thứ trưởng Nhật cũng cho biết, so với các dự án cao tốc trước đó có vốn ngân sách khoảng 52,8%, thì dự án lần này vốn ngân sách hỗ trợ chỉ khoảng 40,7%, giảm đáng kể so với trước. Nếu ngân sách hỗ trợ 40,7% này thì việc kêu gọi vốn ngoài ngân sách còn lại có thể thực hiện được, Thứ trưởng khẳng định.

Nợ công/GDP Việt Nam tăng gấp 3 lần lên 2,6 triệu tỷ đồng, đứng đầu ASEAN

Báo cáo cho thấy nợ công Việt Nam tính đến 2015 đã đạt trên 2,6 triệu tỷ đồng, con số này là quá cao, thậm chí còn tăng gấp 3 lần so với tốc độ tăng trưởng GDP trong nước.

Theo thông tin đăng tải trên VnExpress, Dân trí cho biết, vừa qua tại báo cáo thẩm tra tình hình nợ công giai đoạn 2016-2020, Ủy ban Tài chính-Ngân sách (UB TCNS) của Quốc hội đã đánh giá nợ công tính đến năm 2015 đạt trên 2,6 triệu tỷ đồng, bằng 62,2% GDP. Mặc dù con số này vẫn nằm trong giới hạn cho phép, nhưng với tốc độ tăng trung bình 18,4%/năm trong cả giai đoạn  thì quá cao, gấp 3 lần so với tốc độ tăng trưởng GDP.

Bên cạnh đó, VnEconomy cũng dẫn số liệu từ Quỹ tiền tệ Quốc tế (IMF) cho thấy, hiện tại Việt Nam đang có mức nợ công/GDP cao hơn hẳn các nước trong ASEAN, gấp đôi một số nước và gấp rưỡi so với Thái Lan – nước đứng ngay sau Việt Nam. Đặc biệt, dự báo của IMF cũng chỉ rõ, Việt Nam là nước duy nhất có nợ công/GDP tiếp tục tăng lên gần 68% GDP đến năm 2020.

Nợ công năm 2015 đạt trên 2,6 triệu tỷ đồng, tăng gấp 3 lần so với tốc độ tăng trưởng GDP. Ảnh: Internet

Một trong những nguyên nhân được UB TCNS chỉ ra liên quan đến tăng trường kinh tế không đạt kế hoạch đề ra, chính sách tài khóa chưa tích cực, có sự mất cân đối trong thu-chi ngân sách Nhà nước dẫn đến bội chi trong nhiều năm.

Báo cáo cũng chỉ ra một số doanh nghiệp không sử dụng hiệu quả vốn vay ODA, làm tăng thêm nợ công Đơn cử là Tổng công ty đầu tư và phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC), khoản nợ 55.400 tỷ đồng của VEC đã chuyển thành nợ Chính phủ. Hay ngân sách phải ứng để trả thay khoản nợ cho Tổng công ty công nghiệp tàu thủy SBIC là 63.200 tỷ đồng, trả trong vòng 10 năm tới,...Mặt khác, UB TCNS cho biết thêm, các khoản nợ tự vay tự trả của doanh nghiệp Nhà nước cũng là một gánh nặng. Theo đó, khi doanh nghiệp không có khả năng trả nợ thì các khoản đó sẽ chuyển thành nghĩa vụ nợ dự phòng của Chính phủ. Do đó, nếu không quản lý chặt chẽ thì sẽ tạo thêm áp lực cho ngân sách.

Trong thời gian sắp tới, khi mà Việt Nam dừng nhận các khoản vay ưu đãi từ Hiệp hội phát triển quốc tế (IDA) thì tình hình nợ công sẽ thêm căng thẳng. Trước tình hình đó, UB TCNS đề nghị Chính phủ cần có chính sách đầu tư hiệu quả trong thời gian 4 năm sắp tới, ngoài ra cần quản lý chặt chẽ hơn nguồn vốn ODA nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư và đảm bảo an toàn nợ công.

Có nên đầu tư số vốn “khủng” 230.000 tỷ đồng vào dự án cao tốc Bắc – Nam ?

Liên quan đến dự án tuyến đường bộ cao tốc Bắc-Nam phía Đông, trong khi UB Tài chính – Ngân sách nêu ý kiến cần cân đối nguồn lực đầu tư, thì Bộ GTVT khẳng định số vốn đầu tư đó là hoàn toàn hợp lý, và phần vốn ngân sách Nhà nước hỗ trợ còn ít hơn so với các dự án khác.

Theo thông tin trên Zing.vn, thời điểm đầu tháng 10/2016, Bộ Giao thông vận tải đã trình Chính phủ đề án tuyến đường bộ cao tốc Bắc-Nam phía Đông, có chiều dài 1.372km, tốc độ thiết kế 100-120km/h, các đoạn qua khu vực có điều kiện địa hình khó khăn có tốc độ thiết kế 60-80km/h.

Toàn tuyến đường có tổng mức đầu tư là 229.829 tỷ đồng, trong đó vốn nhà đầu tư huy động là 136.286 tỷ đồng, còn lại là vốn ngân sách Nhà nước chiếm 40,7%, tương đương 93.534 tỷ đồng.

Tuy nhiên, tại buổi thẩm tra báo cáo của Chính phủ về các kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016-2010, UB Tài chính – Ngân sách của Quốc hội đã yêu cầu dự án này báo cáo riêng để Quốc hội xem xét, do có quy mô rất lớn, lại tác động mang tính vùng miền, thông tin từ Dân trí.

Chủ nhiệm UB Tài chính - Ngân sách Nguyễn Đức Hải. Ảnh: Dân trí

Chủ nhiệm Nguyễn Đức Hải cho rằng, trong bối cảnh nguồn lực hạn hẹp, dự án đường cao tốc Bắc –Nam tuyến phía Đông cần tính toán dựa trên nguồn lực thực tế, phân kỳ và ưu tiên đầu tư các tuyến đường cần thiết trước.

Sau khi giám sát, cơ qua thẩm tra xác định nguồn vốn đầu tư (đặc biệt là vốn trái phiếu Chính phủ) cho lĩnh vực giao thông giai đoạn 2011-2015 chiếm tỷ trọng tương đối lớn, bên cạnh đó phần vốn dự kiến phân bổ giai đoạn 2016-2020 trong lĩnh vực này cũng cao hơn so với các lĩnh vực khác, ví dụ như vốn đầu tư cho lĩnh vực nông nghiệp thì chưa đạt mục tiêu đề ra, còn vốn đầu tư cho lĩnh vực y tế thì còn nhiều hạn chế.

Từ những cơ sở thực tiễn trên, UB Tài chính – Ngân sách đề nghị Chính phủ cần cân đối nguồn lực đầu tư giữa phát triển hạ tầng kinh tế và hạ tầng xã hội.

Tuy nhiên, vào ngày 25/10 vừa qua, tại buổi tọa đàm “Giải đáp câu hỏi nóng về đầu tư cao tốc Bắc – Nam” ông Nguyễn Duy Lâm – Phó vụ trưởng vụ kế hoạch đầu tư Bộ GTVT lại có ý kiến cho rằng, liên quan đến quy mô đầu tư sẽ dựa vào quy hoạch được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt theo quyết định 326, từ đó để đảm bảo khả năng huy dộng vốn và có phương án đầu tư hiệu quả Bộ GTVT đã nghiên cứu, đề xuất 3 phương án phân kỳ đầu tư.

Cụ thể, theo thông tin báo Một thế giới đưa tin, phương án đầu tư thứ nhất là theo quy mô tối thiếu 4 làn xe hạn chế và giải phóng mặt bằng (GPMB) theo quy mô hoàn chỉnh. Phương án thứ hai: đầu tư theo quy mô tối thiếu 4 làn xe hạn chế và GPMB theo quy mô hạn chế. Cuối cùng, phương án thứ 3 là đầu tư theo quy mô quy hoạch. Sau khi tính toán nhận thấy phương án 1 có chi phí thấp hơn khoảng 55.000 tỷ đồng nên sẽ tiến hành thi công theo phương án này.

Bên cạnh đó Thứ trưởng Nhật cũng cho biết, so với các dự án cao tốc trước đó có vốn ngân sách khoảng 52,8%, thì dự án lần này vốn ngân sách hỗ trợ chỉ khoảng 40,7%, giảm đáng kể so với trước. Nếu ngân sách  hỗ trợ 40,7% này thì việc kêu gọi vốn ngoài ngân sách còn lại có thể thực hiện được, Thứ trưởng khẳng định.

Nợ công/GDP Việt Nam tăng gấp 3 lần lên 2,6 triệu tỷ đồng, đứng đầu ASEAN

Báo cáo cho thấy nợ công Việt Nam tính đến 2015 đã đạt trên 2,6 triệu tỷ đồng, con số này là quá cao, thậm chí còn tăng gấp 3 lần so với tốc độ tăng trưởng GDP trong nước.

Theo thông tin đăng tải trên VnExpress, Dân trí cho biết, vừa qua tại báo cáo thẩm tra tình hình nợ công giai đoạn 2016-2020, Ủy ban Tài chính-Ngân sách (UB TCNS) của Quốc hội đã đánh giá nợ công tính đến năm 2015 đạt trên 2,6 triệu tỷ đồng, bằng 62,2% GDP. Mặc dù con số này vẫn nằm trong giới hạn cho phép, nhưng với tốc độ tăng trung bình 18,4%/năm trong cả giai đoạn  thì quá cao, gấp 3 lần so với tốc độ tăng trưởng GDP.

Bên cạnh đó, VnEconomy cũng dẫn số liệu từ Quỹ tiền tệ Quốc tế (IMF) cho thấy, hiện tại Việt Nam đang có mức nợ công/GDP cao hơn hẳn các nước trong ASEAN, gấp đôi một số nước và gấp rưỡi so với Thái Lan – nước đứng ngay sau Việt Nam. Đặc biệt, dự báo của IMF cũng chỉ rõ, Việt Nam là nước duy nhất có nợ công/GDP tiếp tục tăng lên gần 68% GDP đến năm 2020.

Nợ công năm 2015 đạt trên 2,6 triệu tỷ đồng, tăng gấp 3 lần so với tốc độ tăng trưởng GDP. Ảnh: Internet

Một trong những nguyên nhân được UB TCNS chỉ ra liên quan đến tăng trường kinh tế không đạt kế hoạch đề ra, chính sách tài khóa chưa tích cực, có sự mất cân đối trong thu-chi ngân sách Nhà nước dẫn đến bội chi trong nhiều năm.

Báo cáo cũng chỉ ra một số doanh nghiệp không sử dụng hiệu quả vốn vay ODA, làm tăng thêm nợ công Đơn cử là Tổng công ty đầu tư và phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC), khoản nợ 55.400 tỷ đồng của VEC đã chuyển thành nợ Chính phủ. Hay ngân sách phải ứng để trả thay khoản nợ cho Tổng công ty công nghiệp tàu thủy SBIC là 63.200 tỷ đồng, trả trong vòng 10 năm tới,...Mặt khác, UB TCNS cho biết thêm, các khoản nợ tự vay tự trả của doanh nghiệp Nhà nước cũng là một gánh nặng. Theo đó, khi doanh nghiệp không có khả năng trả nợ thì các khoản đó sẽ chuyển thành nghĩa vụ nợ dự phòng của Chính phủ. Do đó, nếu không quản lý chặt chẽ thì sẽ tạo thêm áp lực cho ngân sách.

Trong thời gian sắp tới, khi mà Việt Nam dừng nhận các khoản vay ưu đãi từ Hiệp hội phát triển quốc tế (IDA) thì tình hình nợ công sẽ thêm căng thẳng. Trước tình hình đó, UB TCNS đề nghị Chính phủ cần có chính sách đầu tư hiệu quả trong thời gian 4 năm sắp tới, ngoài ra cần quản lý chặt chẽ hơn nguồn vốn ODA nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư và đảm bảo an toàn nợ công.